Những từ mà tôi tuyệt đối không muốn dùng
Là một kỹ sư, có một cụm từ mà tôi tuyệt đối không muốn dùng. Đó chính là cụm từ “Không thể”.
Các bạn thường ứng phó như thế nào khi gặp phải những yêu cầu vô lý? Những yêu cầu mà chúng ta cho là vô lý, đối với người kia lại là mong muốn của họ.
“Không làm được thì không làm được” – tôi hiểu cảm giác muốn trả lời như vậy, nhưng nếu chỉ nói “Không làm được” mà không giải thích lý do, tôi cho rằng điều đó sẽ khiến đối phương hiểu lầm và làm cho năng lực chuyên môn của bản thân bị đánh giá thấp.
Ví dụ, nếu chủ nhà yêu cầu: “Có thể thay cửa này bằng cửa kính được không?”, thì việc trả lời ngay lập tức rằng “Không thể” theo tôi là không phù hợp với tư cách một kỹ thuật viên.
Chắc chắn rằng khi nói “không thể”, thì phải có lý do đằng sau mới gọi là “không thể” được. Theo tôi, thái độ của một chuyên gia kỹ thuật chính là việc, dựa trên lý do đó, đưa ra lựa chọn như: “Nếu đáp ứng được những điều kiện này thì sẽ khả thi, vậy quý vị định làm thế nào?”
Ví dụ như “ngân sách sẽ tăng đáng kể”, “cần gia cố kết cấu nên phải phá dỡ”, “thời gian thi công sẽ kéo dài”... Dù có cho rằng điều đó là không khả thi, chúng ta cũng nên nêu rõ lý do và thể hiện sự thấu hiểu.
Điều quan trọng lúc này là phải nắm bắt chính xác “ý định” và “mục đích” ẩn sau yêu cầu của đối phương. Khi đối phương nói “muốn dùng kính”, đằng sau đó có thể là những lý do như nâng cao khả năng quan sát, cải thiện tính thẩm mỹ hay quan tâm đến vấn đề an toàn.
Tôi nghĩ rằng thay vì phớt lờ điều đó và chỉ đơn giản từ chối bằng câu “Không thể”, thì thái độ sẵn sàng suy nghĩ xem liệu có thể áp dụng một cách tiếp cận khác phù hợp với mục tiêu hay không mới chính là yếu tố tạo nên sự tin tưởng.
Hãy lấy yêu cầu “Xin hãy làm cho món đồ nội thất này lơ lửng cách mặt đất 5 cm” làm ví dụ. Dù chỉ có pháp sư mới có thể làm cho đồ nội thất lơ lửng trên không, nhưng nếu muốn tạo hiệu ứng như thể nó đang lơ lửng thì có lẽ vẫn có thể thực hiện được. Bằng cách đề xuất các giải pháp thay thế thực tế như “treo từ trên xuống” hay “sử dụng giá đỡ trong suốt”, bạn sẽ để lại ấn tượng tích cực.
Suy nghĩ về việc “Làm thế nào để thực hiện được”
Chính hành động đưa ra phương án thay thế đã có sức mạnh khiến đối phương nghĩ rằng: “Người này đang thực sự suy nghĩ nghiêm túc về vấn đề này”. Dù phương án đó có thể thực hiện được hay không, việc thể hiện thái độ sẵn sàng cùng nhau suy nghĩ trước tiên sẽ giúp củng cố mối quan hệ tin cậy, đồng thời bản thân bạn cũng có thể thu được những ý tưởng mới và bài học quý giá.
Tất nhiên, cũng có những trường hợp rất khó thực hiện. Trong những trường hợp đó, hãy dùng những cách diễn đạt như “Với công nghệ hiện tại thì rất khó” hay “Cần phải hỏi ý kiến chuyên gia” để truyền đạt cho đối phương cách ứng phó thực tế.
Chưa từng làm chưa hẳn đã có nghĩa là “không thể”, và ngay cả những việc mà bản thân không thể tự mình giải quyết được, đôi khi cũng có thể thực hiện được bằng cách tận dụng sự hỗ trợ của các chuyên gia khác hoặc các công nghệ hiện có.
Việc dễ dàng thốt ra câu “Không thể được” không chỉ làm gián đoạn cuộc thảo luận mà còn có thể dẫn đến việc phủ nhận yêu cầu của đối phương, đồng thời làm suy giảm niềm tin vào kiến thức và năng lực kỹ thuật của bản thân. Chỉ một lời nói cũng có thể thay đổi đáng kể ấn tượng và mức độ tin tưởng của đối phương. Trong công tác quản lý thi công, khả năng giao tiếp đóng vai trò quan trọng, và việc tiến hành cuộc trò chuyện đồng thời xoa dịu những lo lắng của đối phương cũng là một kỹ năng đáng quý.
Tại công trường, chúng ta cần tiến hành công việc trong khi trao đổi với nhiều người ở các vị trí khác nhau, như kỹ sư thiết kế, thợ thủ công và chủ đầu tư. Chính vì vậy, việc lựa chọn từ ngữ cẩn thận và thái độ tích cực là điều không thể thiếu.
Tôi cảm thấy rằng thái độ luôn tự hỏi “Làm thế nào để thực hiện được?” sẽ góp phần nâng cao tinh thần của toàn đội. Hãy cùng nhau gìn giữ niềm tự hào của những kỹ sư.
